Blog

Pomysły na efektywne zagospodarowanie odpadów w branży chemicznej czy energetycznej, dające korzyści ekologiczne, ale i ekonomiczne – to m.in. tematy II Międzynarodowej Konferencji Nowoczesne Technologie Konstrukcje Materiały dla sektora Chemii i Energetyki.

Konferencja odbywała się w Opolu i Kędzierzynie-Koźlu w dniach 26-28 października. Zgromadziła przedstawicieli przemysłu chemicznego i energetycznego, przedstawicieli klastrów czy parków działających na rzecz tych branż oraz środowiska samorządowe. Głównym jej tematem była współpraca nauki z przemysłem, a celem – przedstawienie nowoczesnych technologii, konstrukcji i materiałów przeznaczonych dla branży chemicznej i energetycznej.

Omawiane były na niej m.in. technologie dotyczące szerokiego spektrum zagospodarowania odpadów przemysłowych oraz produktów ubocznych procesów technologicznych, takich jak gazy, ścieki, odpady stałe przemysłowe komunalne, odpady sektora górniczego, odpady ciekłe przemysłowe czy porafineryjne. Wśród referowanych tematów znalazł się np. ten o przemysłowym wykorzystaniu osadów ściekowych; możliwości odzysku metali z odpadów kopalnianych i odpadów komunalnych czy efektywnego, bezodpadowego zagospodarowania mułów węglowych.

Prezes organizującego konferencję  Parku Przemysłowego Metalchem Adam Zadorożny podkreślił, że warto podjąć zaplanowane na wydarzeniu tematy, bo wciąż za mało mówi się o recyklingu odpadów przemysłowych czyli ponownym ich wykorzystaniu.

Podobnego zdania był członek zarządu województwa opolskiego Antoni Konopka. Nawiązując do tematu konferencji przypomniał on, że branże chemiczna czy energetyczna są jednymi z wiodących w woj. opolskim, a firmy takie jak Grupa Azoty ZAK SA czy należąca do PGE Elektrownia Opole to jedni z największych pracodawców w regionie.

Antoni Konopka zaznaczył też przy okazji spotkania, że samorząd województwa wspiera przedsiębiorstwa działające w regionie. Wskazał, że po to właśnie 10 lat temu powołane zostało Opolskie Centrum Rozwoju Gospodarki. „Mamy nadzieję, że dobrze służy ono firmom” – mówił Konopka. I dodał: „Duże firmy, takie jak ZAK czy Elektrownia, dają sobie znakomicie radę. Ale firmy mniejsze i średnie potrzebują wsparcia, a OCRG jest znakomitym dla nich partnerem” – mówił, wskazując na współpracę firm i OCRG m.in. w ramach Klubu 150.

Warto dodać, że OCRG było partnerem i współorganizatorem II Międzynarodowej Konferencji Nowoczesne Technologie Konstrukcje Materiały dla sektora Chemii i Energetyki.

Prezes Kędzierzyńsko-Kozielskiego Parku Przemysłowego Wiesław Skwarko informował z kolei na konferencji o konkursie dla młodych innowatorów „Od pomysłu do przemysłu”, na który wpłynęło 14 zgłoszeń. Podkreślił, że jego organizatorzy i jury byli pod wrażeniem wszystkich pomysłów. „Uznaliśmy, że warto go zorganizować po ubiegłorocznej, pierwszej edycji naszej konferencji, by dać możliwość pokazania się młodym ludziom – studentom czy uczniom szkół średnich oraz pracownikom naukowym, a dzięki wsparciu finansowemu ZAK umożliwić im przedstawienie i prezentację tych pomysłów” – relacjonował.

Skwarko podkreślił, że trzeba też znaleźć sposób na wypełnienie luki pomiędzy pomysłem, a jego wdrożeniem, czyli tej dotyczącej pozyskania finansowania na realizację pomysłów. „To jest istotny problem we wdrażaniu innowacji, który musi być pokonany. Mamy pewien pomysł w Kędzierzynie-Koźlu, który chcemy wspólnie zrealizować. Roboczo nazwaliśmy go akceleratorem i właśnie on ma pozwolić na przyspieszenie etapu przejścia od pomysłu do jego realizacji” – mówił Skwarko.

Prezes Grupy Azoty ZAK SA Mateusz Gramza zapewnił, że po stronie ZAK „jest wola realizacji innowacyjnych pomysłów”, bo – jak mówił – „obszar innowacji jest w tej chwili głównym obszarem zainteresowanie ZAK”. Dodał, że jeśli uda się sfinalizować projekt powołania akceleratora, to jest szansa, że dla dobrych innowacyjnych pomysłów znajdą się środki, żeby je rozwijać.

Co nowego w podatkach?

„Co nowego w podatkach?” – pod takim hasłem odbyło się spotkanie dla opolskich przedsiębiorców zorganizowane przez firmę doradczą PwC oraz Opolskie Centrum Rozwoju Gospodarki. Dużo mówiono m.in. o cenach transferowych.

Śniadanie biznesowe (25.10, Hotel DeSilva) cieszyło się sporym zainteresowaniem, ponieważ przybyło na nie ponad 70 przedsiębiorców z Opolszczyzny. Wszak podatki płaci każda firma, a dodatkowo regulacje prawne często ulegają modyfikacjom. O to, by przedsiębiorcy byli z nimi na bieżąco, zadbali eksperci z PwC. – Zdecydowanie wzrosła w ostatnim czasie liczba kontroli. Tematem nr 1, który jest kontrolowany, są ceny transferowe. Jeśli do firmy wchodzi kontrola z UKS, to z dużym prawdopodobieństwem zainteresuje się też cenami transferowymi – mówili eksperci
Ceny transferowe są cenami stosowanymi w transakcjach realizowanych przez podmioty powiązane. Ich nasilona kontrola jest między innymi efektem informacji o wielkich międzynarodowych korporacjach, które  – od miliardowych obrotów płaciły często symboliczny podatek.  UE oraz OECD postanowiły zająć się tą kwestią i zaproponowały szereg rozwiązań mających na celu usprawnienie kontroli tego typu transakcji.

– Nowe przepisy w tym zakresie zostały wdrożone również w Polsce. Równocześnie ze zmianą przepisów zmieniło się podejście do kontroli. Jest ich więcej i są dokładniejsze– mówił Bartłomiej Wajda z PwC.

Kontrolujący sprawdzają czy ceny są rynkowe wykorzystując przy tym bazy danych i narzędzia analityczne pozwalające oszacować, jaki jest rynkowy poziom cen i marż. Na tej podstawie weryfikują następnie ceny zawierane między podmiotami powiązanymi.

Eksperci tłumaczyli, że 2 mln euro przychodów jest barierą, powyżej której przedsiębiorcy muszą mieć przygotowaną kompleksową dokumentację cen transferowych dla transakcji wewnątrzgrupowych.  Z kolei, przy 10 mln euro przychodów potrzebne jest potwierdzenie, że ceny są rynkowe. Przy 20 mln euro trzeba składać dodatkową dokumentację grupową.

– W tle tych wszystkich zmian w prawie podatkowym mamy rosnącą transparentność grup międzynarodowych, a cześć dokumentacji cen transferowych (raport „County by country reporting”) będzie przekazywana między organami podatkowymi zainteresowanych Państw w celu sprawniejszej identyfikacji transakcji realizowanych na warunkach nierynkowych – tłumaczył Bartłomiej Wajda. Ta część dokumentacji – po raz pierwszy – musi być przygotowana za 2016 r. Firmy mają na jej sporządzenie 12 miesięcy.

W trakcie Śniadania Biznesowego rozmawiano również o nowych przepisach Ordynacji podatkowej służących zwalczaniu unikania opodatkowania (tzw. klauzula obejścia prawa podatkowego). Ponadto Marcin Majewski – ekspert PwC w dziedzinie prawa celnego, przybliżył gościom zapisy Unijnego Kodeksu Celnego oraz nowej Ustawy Prawo Celne, które wniosły w 2016 r. istotne zmiany w zakresie cła. Eksperci PwC omówili również wnioski i obserwacje dotyczące pierwszych miesięcy funkcjonowania Jednolitego Pliku Kontrolnego, była także mowa o możliwościach optymalizacji obciążeń pracowniczych.

– Wydawało nam się, że ceny transferowe nie są chwytliwym tematem. Okazało się jednak, że zainteresowanie wśród opolskich przedsiębiorców było bardzo duże. Tematy podatkowe są ciągle aktualne, bo przepisy nieustannie się zmieniają. Firmy mają problemy z ich interpretacją. Rozmowa z ekspertami, którzy opowiadali o konkretnych przypadkach, zawsze pomaga rozwiać pewne wątpliwości i ułatwia poruszanie się w gąszczu przepisów – uważa Iwona Święch-Olender, kierownik Centrum Obsługi Inwestora działającego przy OCRG. – Takich spotkań nigdy za wiele. Myślę, że będziemy organizować kolejne.
 

Ponad 300 tys. miejsc pracy utworzono już w firmach funkcjonujących na terenie specjalnych stref ekonomicznych w całej Polsce. Firmy te zainwestowały w SSE ponad 111 mld zł. A do końca br. liczba wydanych, aktywnych zezwoleń na prowadzenie działalności w strefach w całym kraju ma sięgnąć 2,3 tys.

Takie m.in. dane przytoczył na panelu poświęconym specjalnym strefom ekonomicznym (SSE)  podczas Kongresu Samorządowego w Opolu (17-18.10) Mirosław Odziemczyk z Polskiej Agencji Informacji i Inwestycji Zagranicznych (PAIiIZ). Dodał, że jeśli utrzyma się dynamika przyrostu liczby inwestycji lokowanych w strefach z ostatniego czasu, to na koniec br. liczba zezwoleń na prowadzenie działalności w strefach powinna poziom 2,3 tys. Na koniec ub. roku było ich ok. 2,1 tys.

Ekspert PwC Jacek Zimoch podkreślał, że SSE „są i zawsze były podstawowym instrumentem przyznawania zachęt inwestycyjnych dla inwestorów, którzy chcą zainwestować w Polsce”. „I nie chodzi tylko o inwestorów zagranicznych, bo wbrew pozorom inwestorów polskich na terenie SSE też jest bardzo dużo” – dodał.

Tłumaczył, że zaletą stref jest dosyć „prosty sposób ubiegania się o zezwolenie w kontekście braku konkurencyjności, która jest cechą funduszy europejskich”. „W chwili obecnej strefy są tak naprawdę jedynym instrumentem, który pozostał dla dużych inwestorów. Granty europejskie są praktycznie w całości zarezerwowane dla małych i średnich firm – w zakresie inwestycyjnym. Program grantów rządowych jest ograniczony tylko do bardzo dużych i specyficznych inwestycji. W związku z tym, jeżeli duży inwestor szuka wsparcia na terenie Polski, to pomoc SSE jest jedyną opcją” – mówił.

Zimoch zapewnił, że SSE „to instrument jak najbardziej pozytywny i przynoszący bardzo wiele dobrego”. Nawiązał m.in. do liczby utworzonych w nich miejsc pracy czy inwestycje, na których skorzystały firmy niekoniecznie funkcjonujące w strefach. „Czy SSE są dobrym narzędziem? Jednoznacznie trzeba stwierdzić, że tak” – podsumował.

Wskazał przy tym jednak, że tego, czym brakuje części objętych nimi terenów, jest uzbrojenie. A – jak mówił –  perspektywa wykorzystania przez inwestora gruntu nieuzbrojonego to często 2-3 lata.

Zbigniew Gorczyński z amerykańskiej firmy GSS, która zainwestowała w opolskiej podstrefie Wałbrzyskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej (WSSE) i produkuje w niej już elementy układu kierowniczego dla branży motoryzacyjnej mówił, że na funkcjonowanie w Strefie „nie może narzekać”. „To, czego potrzebuję, żeby prowadzić działalność, już mam albo dostałem” – mówił.

Podał, że firma obecnie zatrudnia 100 osób i rusza z seryjną produkcją. „W przyszłym roku chcemy zdublować zarówno inwestycję w maszyny, jak i zatrudnienie” – dodał.

Wspominał przy tym, że nim zapadła decyzja o zainwestowaniu w Opolu rozpatrywane były też przez GSS tereny w Rumunii, Hiszpanii i Czechach. Wygrało ostatecznie Opole. Jak mówił Gorczyński amerykański inwestor szczególnie cenił fakt, iż SSE znajdowała się w pobliżu władz miasta, uczelni, szkół zawodowych. „I wszyscy mówili jednym głosem i językiem o tym, w czym mogą pomóc na etapie lokowania inwestycji i później” – dodał.

Gorczyński potwierdził też to, na co uwagę zwracali eksperci – fakt iż dla zagranicznych, zwłaszcza amerykańskich inwestorów, oferta stref i ulgi przysługujące w związku z lokowaniem w nich firm jest przejrzysta i pozbawiona czynnika uznaniowości.

Zdaniem Gorczyńskiego przy funkcjonowaniu w strefach ważne są także okołobiznesowe aspekty prowadzenia działalności w SSE. „Jedną z dalszych przyczyn bycia w strefie było towarzystwo. To, że jest się wśród innych inwestorów. To daje poczucie funkcjonowania w jakiejś wspólnocie i pozwala choćby na to, że np. koszty stałe można dzielić wykorzystując synergię” – mówił zaznaczając, że zarówno firmy funkcjonujące w opolskiej podstrefie WSSE, jak i miasto mają „sporo pomysłów na to, jak można wykorzystać fakt bycia razem”.

Prezes zarządu WSSE Invest-Park Maciej Badora mówił natomiast, że w ostatnich latach funkcja specjalnych stref ekonomicznych ewoluowała, a ich rola wciąż dynamicznie się zmienia. „Stabilność rozwoju stref jest najlepszym dowodem na to, że potrafiły one na przestrzeni lat dopasować się do zmieniających się warunków” – zaznaczył tłumacząc przy tym, że SSE to nic innego, jak jedno z narzędzi realizacji polityki gospodarczej. „W mojej ocenie to narzędzie sprawdziło się, o czym świadczy fakt, że inwestorzy w zdecydowanej części szukają możliwości rozbudowy czy tworzenia nowych inwestycji właśnie za pomocą stref” – uznał Badora.

Dodał, że – choćby w kontekście proponowanej przez wicepremiera Mateusza Morawieckiego Strategii na Rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju, ale i przekształceń przemysłowych, jakie obserwujemy w kraju i na świecie, należy poszerzać zakres oddziaływania narzędzi gospodarczych na różne inne przestrzenie życia społecznego. „Wydaje się, że dyskusja prowadzona na ten temat będzie zmierzać w tym kierunku, by uelastycznić narzędzie polityki gospodarczej, jakim są strefy w taki sposób, aby jeszcze lepiej odpowiadać na zapotrzebowanie inwestorów” – powiedział Badora.

Wyjaśniał, że chodzić będzie o poszerzanie czy pogłębianie zakresu działalności tak, aby zwiększyć efektywność stref, zwłaszcza w kierunku pozyskiwania inwestycji szczególnie oczekiwanych, czyli innowacyjnych czy dotyczących nowoczesnych technologii.

Przedstawicielka resortu rozwoju także podkreśliła, że zgodnie ze Strategią na Rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju potrzebne będzie zrewidowanie podejścia do funkcjonowania SSE. Chodzi o to, by – jak tłumaczyła – porównać ich funkcjonowanie, zakres i jakość świadczonych usług. „A potem wyciągnąć z nich to, co jest najlepsze i wprowadzić we wszystkich strefach, jako standard. Chodzi o to, by oferowany przez Strefy produkt – czyli ich oferta dla polskich i zagranicznych inwestorów – miał jak najwyższą jakość” – przekonywała.

Udział w Polsko-Austriackim Forum Współpracy oraz spotkania w kilku nowoczesnych firmach czy konsorcjach firm działających np. w branży związanej z odnawialnymi źródłami energii, automatyką, maszynami rolniczymi czy systemami irygacyjnymi – to cel wyjazdu do Styrii zorganizowanego przez OCRG.

Wyjazd odbywa się w dniach 12-14 października. Biorą w nim udział zarówno przedstawiciele instytucji otoczenia biznesu z województwa opolskiego, jak i zaproszone przez nie firmy z branży IT czy firmy zajmujące się innowacyjnymi technologiami.

„Styria to jeden z najbardziej inwestujących w innowacje regionów w Europie. Wielkość nakładów przeznaczanych na badania i rozwój sprawia, że dynamicznie rozwijają się tam nowoczesne technologie. Stąd taki dobór uczestników wyjazdu” – relacjonuje Roland Kulig z Opolskiego Centrum Rozwoju Gospodarki.

W programie wyjazdu są m.in. wizyty w firmach zajmujących się technologiami związanymi z odnawialnymi źródłami energii, energooszczędnymi systemami grzewczymi, systemami irygacyjnymi i maszynami rolniczymi, ale też np. wizyta w konsorcjum firm świadczących usługi instalacyjne, w parku technologicznym działającym na rzecz branży automotive czy udział w prezentacji systemów sterowania i automatyki.

Co warte podkreślenia – w trakcie wizyty w firmie Bauer w Voitsberg, zajmującej się właśnie systemami irygacyjnymi oraz maszynami rolniczymi, planowane jest też spotkanie z praktykantami z Opola odbywającymi w tym przedsiębiorstwie staż.

Uczestnicy wyjazdu do Styrii wezmą tam również udział w Polsko- Austriackim Forum Współpracy, na którym odbędzie się prezentacja województwa opolskiego pod kątem możliwości kooperacyjnych, eksportowych i inwestycyjnych; podsumowanie dotychczasowej współpracy pomiędzy Opolszczyzną i Styrią oraz omówienie dalszych możliwych form współpracy pomiędzy obydwoma regionami w obszarze np. rozwoju eksportu, kooperacji biznesowej, obsługi inwestorów oraz współpracy projektowej. Podczas wizyty  zaplanowano także bezpośrednie rozmowy kooperacyjne B2B pomiędzy firmami z Polski i Austrii

Wyjazd realizowany jest w  ramach projektu „Kooperacyjne Opolskie – profesjonalne otoczenie biznesu” współfinansowanego przez Unię Europejską w ramach działania dotyczącego wzmocnienia otoczenia biznesu. Dofinansowany został z puli Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Opolskiego na lata 2014 – 2020.
 

Jak wyeliminować marnotrawstwa w firmie, zaangażować pracowników w budowanie przewagi konkurencyjnej i zwiększać w przedsiębiorstwie procent tzw. wartości dodanej – tego m.in. opolscy przedsiębiorcy dowiadywać się będą podczas spotkań w ramach nowego cyklu „Be Lean!” organizowanego przez OCRG.

Cykl organizowany jest przez Centrum Obsługi Inwestora i Eksportera (COIE) działające przy podlegającym samorządowi województwa Opolskim Centrum Rozwoju Gospodarki (OCRG). Zaproszenie do udziału w spotkaniach skierowano do firm skupionych w Klubie 150, ale też do członków Loży Opolskiej Business Centre Club; Izby Gospodarczej „Śląsk” i Opolskiej Izby Gospodarczej, czyli instytucji otoczenia biznesu współpracujących z OCRG w ramach podpisanego we wrześniu porozumienia. Pierwsze spotkanie cyklu odbędzie się 27 października w OCRG (ul. Krakowska 38).

– Strategia Lean czy Lean management budzą bardzo duże zainteresowanie opolskich firm. Widzimy to na podstawie zainteresowania naszym nowym cyklem spotkań, ale też studiami podyplomowymi, które już drugi rok z rzędu przy współpracy z Klubem 150 ma w ofercie Wyższa Szkoła Bankowa w Opolu – mówi dyrektor OCRG Roland Wrzeciono.

Cykl spotkań „Be Lean!” adresowany jest do firm zainteresowanych lub już wdrażających poszczególne narzędzia Lean Manufacturing, Six Sigma czy ToC. Ma on na celu przybliżenie opolskim przedsiębiorcom tajników wielu stosowanych już na świecie narzędzi, takich jak 5S, PDCA/ DMAIC, 5Why, TWI, TPM, SMD, value stream mapping, itp. – Spotkania te mają też stanowić alternatywę dla zainicjowanych przez Klub 150 w ubiegłym roku studiów podyplomowych „Lean Management w praktyce” dla tych, którzy z jakichś powodów nie mogą w nich uczestniczyć – wyjaśnia kierownik Centrum Obsługi Inwestora i Eksportera (COIE) dr Iwona Święch-Olender.

Formuła warsztatów, prowadzonych przez ekspertów, ma być swobodna. – Na każdym spotkaniu będzie krótkie wprowadzenie teoretyczne i case study w postaci przykładów, filmów czy zdjęć. Podczas pierwszych odbędzie się gra symulacyjna „Lean Game” wprowadzająca – jak dodaje Iwona Święch-Olender – w praktyczne zagadnienia stosowania lean w organizacjach. Do końca 2016 r. planowane są w sumie trzy organizowane przez OCRG spotkania „Be Lean!” – prócz tych 27 października także po jednym w listopadzie i grudniu. Kolejne najprawdopodobniej odbędzie się w I kwartale 2017 r. W warsztatach udział mogą brać maksymalnie po 3 osoby z jednej firmy. Udział w nich jest bezpłatny.

– Zgłoszenia pierwszych firm zainteresowanych udziałem w cyklu już do nas wpłynęły – dodaje Roland Wrzeciono i zaznacza, że firmy mają czas do 24 października, by zgłosić chęć udziału w cyklu. Liczba miejsc jest ograniczona, będzie decydowała kolejność zgłoszeń.

– Zdecydowaliśmy się wysłać naszych pracowników na warsztaty „Be Lean!”, gdyż uważamy, że wiedza ta może im pomóc w jeszcze lepszym zrozumieniu zagadnień związanych z tematami Lean, jak również pomoże zmienić stosunek do tego typu zarządzania – mówi Anna Rygoł z Działu Personalnego firmy MM Systemy z Kątów Opolskich. – Najważniejsze jednak jest nabycie umiejętności praktycznego wykorzystania i zastosowania technik i narzędzi Lean Manufacturing dla zoptymalizowania całego procesu produkcyjnego i zarządzania – dodaje.

Partnerem strategicznym cyklu spotkań jest firma Leanpassion, która od ponad 11 lat wspiera organizacje w doskonaleniu procesów i budowaniu przewagi konkurencyjnej oraz realizuje tzw. strategiczne podejście do lean. Firma ta pracowała już z ponad 300 klientami. Tomasz Bereźnicki z Leanpassion, pytany czym jest Lean wyjaśnia, że jest to „identyfikacja i eliminacja wszelkiego rodzaju marnotrawstw w przedsiębiorstwach”.

– Realizując podejście Lean powinniśmy, przychodząc każdego dnia do pracy, zastanawiać się co możemy robić lepiej, jak nasze procesy mogą być bardziej efektywne. Powinniśmy myśleć, jak lepiej wykorzystać zasoby, surowce, pracowników, maszyny czy przestrzeń; jak marnować mniej czasu, materiału czy pieniędzy i jak dzięki temu być bardziej konkurencyjnym. Z punktu widzenia aspektów ważnych dla klienta: jakość, koszty i serwis, Lean prowadzi do tego, by być jak najbardziej konkurencyjnym i wygrywać na rynku – wyjaśnia Bereźnicki.

Na czym w praktyce polegać ma propagowana przez Leanpassion Strategia Lean? Na tym – jak tłumaczy Bereźnicki – aby zmotywowani pracownicy, świadomi swojej roli, zaangażowani każdego dnia w kwestionowanie statusu quo, doskonaląc procesy mieli poczucie wpływu na realizację celów strategicznych oraz budowanie przewagi konkurencyjnej firmy.

Pierwszym krokiem do zaangażowania pracowników w budowanie przewagi konkurencyjnej firmy jest budowanie świadomości, co jest marnotrawstwem, a co wartością z perspektywy klienta w realizowanych procesach. – Taką świadomość można budować angażując pracowników w mapowanie procesów, używając do tego np. takich narzędzi jak Mapowanie Strumienia Wartości (Value Stream Mapping) – zaznacza. I dodaje: – Metoda Lean nie koncentruje się tylko na wdrażaniu narzędzi. Metoda Lean koncentruje się na eliminowaniu marnotrawstw przy zaangażowaniu wszystkich pracowników. Wcale nie chodzi o to, żeby pracownicy pracowali szybciej, ale by pracowali mądrzej – zaznacza.